Skutki uchwały SN z dnia 23.01.2020r.

W dniu 23.01.2020 r. Sąd Najwyższy w składzie połączonych Izb:  Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych,  podjął bardzo ważną uchwałę,  która dotyczy wykładni przepisów: kodeksu postępowania karnego – art. 439 § 1 pkt 2 i kodeksu postępowania cywilnego – art. 379 pkt 4 k.p.c.  (są to przepisy wymieniające bezwzględne przesłanki odwoławcze, które sąd odwoławczy  bierze pod uwagę z urzędu tj. niezależnie od podniesionych  granic zaskarżenia, przepisy te dotyczą poprawności składu sądu). Zasady stosowania wykładni  inaczej wyglądają w przypadku orzeczeń wydanych przez sędziów SN Izby Dyscyplinarnej oraz w przypadku innych sędziów SN powołanych na wniosek „nowej”  KRS a także w przypadku sędziów sądów powszechnych i wojskowych powołanych  na wniosek  „nowej” KRS. Do niektórych orzeczeń wykładnia wskazana w pkt 1 i 2 uchwały w ogóle nie będzie miała zastosowania.

Zgodnie z uchwałą:

  1. Nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. albo sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3).
  2. Nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. albo sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3), jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.
  3. Wykładnia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. oraz art. 379 pkt 4 k.p.c. przyjęta w punktach 1 i 2 niniejszej uchwały nie ma zastosowania do orzeczeń wydanych przez sądy przed dniem jej podjęcia oraz do orzeczeń, które zostaną wydane w toczących się w tym dniu postępowaniach na podstawie Kodeksu postępowania karnego przed danym składem sądu.
  4. Punkt 1 niniejszej uchwały ma zastosowanie do orzeczeń wydanych z udziałem sędziów Izby Dyscyplinarnej utworzonej w Sądzie Najwyższym na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. z 2018 r., poz. 5 ze zm.) bez względu na datę wydania tych orzeczeń.”

          Z uchwały wynika, że w przypadku sędziów SN Izby Dyscyplinarnej utworzonej w Sądzie Najwyższym na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. z 2018 r., poz. 5 ze zm.) wydane  orzeczenia będą obarczone wadą, o której mowa w pkt 1 uchwały,  bez względu na to, kiedy zostały lub zostaną wydane.  W przypadku postępowania prowadzonego na podstawie  kodeksu postępowania karnego wadliwość polega na tym, że sąd jest nienależycie obsadzony, co stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą.

           W przypadku pozostałych sędziów SN powołanych na wniosek „nowej” KRS (Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)  orzeczenia dotychczas wydane przez sędziów SN powołanych przez „nową” KRS,  a także orzeczenia wydane przez takich sędziów  w sprawach,  do których  stosujemy kodeks postępowania karnego a toczące się na dzień 23.01.2020r. nie będą  dotknięte wadami, o których mowa  w pkt 1 uchwały ( do takich orzeczeń wykładnia SN nie będzie miała zastosowania). Jednak orzeczenia wydane po dniu 23.01.2020 r. w sprawach, do których  stosujemy przepisy postępowania cywilnego oraz w sprawach nie będących jeszcze w dniu 23.01.2020r. w toku, a do których stosujemy przepisy kodeksu postępowania karnego,  będą obarczone wadą, o której mowa w pkt 1 uchwały.

        W przypadku sędziów sądów powszechnych ( sądów rejonowych, okręgowych, apelacyjnych)  i wojskowych powołanych na wniosek nowej” KRS ( Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)  sam fakt, że sędziowie zostali powołani na wniosek tego organu, nie przesądza jeszcze, że skład jest nienależycie obsadzony lub sprzeczny z przepisami prawa, należy jeszcze zbadać czy wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.  Zatem do naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k lub art. 379 pkt 4 k.p.c dojdzie m.in. wówczas, gdy sędzia został powołany na wniosek „nowej” KRS i dodatkowo zostanie ustalone, że przy procesie powoływania sędziego doszło do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności.

Poza tym „orzeczenia dotychczas wydane przez sędziów sądów powszechnych i wojskowych powołanych na wniosek  „nowej” KRS,  a także orzeczenia wydane przez takich sędziów  w sprawach,  do których  stosujemy kodeks postępowania karnego a toczące się na dzień 23.01.2020r. nie będą  dotknięte wadami, o których mowa  w pkt 1 uchwały ( do takich orzeczeń wykładnia SN nie będzie miała zastosowania). Jednak orzeczenia wydane po dniu 23.01.2020 r. w sprawach, do których  stosujemy przepisy kodeksu postępowania cywilnego oraz w sprawach nie będących jeszcze w dniu 23.01.2020r. w toku, do których stosujemy przepisy kodeksu postępowania karnego,  będą obarczone wadą, o której mowa w pkt 1 uchwały (przy założeniu, że oprócz powołania sędziego przez „nową” KRS dodatkowo w procesie powołania doszło do naruszenia standardów niezależności i bezstronności.  Zatem w „nowych” sprawach toczących się na podstawie przepisów kodeksu postępowania karnego oraz w sprawach, które toczą się na podstawie przepisów postępowania cywilnego,  wyroki sędziów powołanych na wniosek „nowej” KRS o ile ich powołanie jest obarczone wadliwością skutkująca brakiem bezstronności i niezależności sędziego będę wydane z naruszeniem przepisów dot. składu sądu, co  stanowi podstawę do uchylenia orzeczenia z uwagi na wystąpienie bezwzględnej  przesłanki odwoławczej.  Na takie uchybienia można się powołać zaskarżając orzeczenie.

           W mojej ocenie w takich sprawach można rozważyć złożenie wniosku o wyłączenie sędziego. Gdyby okazało się, że procedura powołania sędziego, była tak wadliwa, że nie daje gwarancji bezstronności i niezależności, wyłączenie sędziego zapobiegłoby wydaniu wadliwego orzeczenia.

 

Autor: Sylwia Zaręba

             radca prawny

APELACJA OD WYROKU W SPRAWIE KARNEJ

Od wyroku wydanego w pierwszej instancji w sprawie karnej stronom (oskarżonemu, prokuratorowi, oskarżycielowi posiłkowemu) i innym osobom wskazanym w przepisach ustawy przysługuje apelacja.


Żeby zaskarżyć wyrok należy pamiętać, aby w terminie 7 dni od ogłoszenia wyroku złożyć wniosek o uzasadnienia orzeczenia.

 

Termin na złożenie apelacji
Od dnia doręczenia wyroku z uzasadnieniem biegnie 14- dniowy termin do wniesienia apelacji, którą należy złożyć za pośrednictwem tego sądu, który wydał zaskarżony wyrok.

 

Wymagania formalne apelacji
W apelacji należy dokładnie określić jaki wyrok jest zaskarżany i w jakim zakresie (np. „zaskarżam w całości wyrok wydany przez Sąd Rejonowy Poznań- Stare Miasto w Poznaniu z dnia ………sygn. akt…………”) Skarżący powinien napisać czego się domaga (np. uchylenia zaskarżonego wyroku, zmiany wyroku przez uniewinnienie, orzeczenia łagodniejszej kary). Jeżeli apelacja jest wnoszona przez obrońcę, pełnomocnika lub oskarżyciela publicznego (prokuratora) musi zawierać także zarzuty stawiane zaskarżonemu orzeczeniu. Apelację powinna spełniać oczywiście także wymagania każdego pisma procesowego (datę, oznaczenie organu do którego pismo jest składane, sygnaturę sprawy, oznaczenie i adres skarżącego, podpis składającego apelację, uzasadnienie). Strona, która składa apelację może skarżyć jedynie rozstrzygnięcia lub ustalenia naruszające jej prawa.


Apelacja od wyroku sądu okręgowego, która nie pochodzi od prokuratora, musi być podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. Zatem jeżeli oskarżony chciałby taki wyrok zaskarżyć musi skorzystać z profesjonalnej pomocy prawnej.

Zus kwestionuje wysokość zasiłku

ZUS zapowiada, że bardzo skrupulatnie będzie sprawdzał wysokość i należność wypłacanych zasiłków...

Czytaj więcej...

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością czy spółka akcyjna ?

Jest on pierwotnym wkładem właścicieli wniesionym przy założeniu spółki, stąd ogólne jego określenie jako kapitał założycielski. Jego wysokość nie jest stała i może być zmieniana w trakcie rozwoju firmy. Wartość tego kapitału musi być zgodna z danymi rejestru handlowego, umową spółki lub statutem jednostki gospodarczej.

Czytaj więcej...

Nowe uprawnienia przedsiębiorcy

Pojęcie działalności regulowanej (lub inaczej wpisu do rejestru działalności regulowanej) pojawiło się wraz z wejściem w życie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tj. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.), z dniem 21 sierpnia 2004 r., jako nowa forma reglamentacji działalności gospodarczej. Unormowania dotyczące reglamentacji działalności gospodarczej ustawa o swobodzie działalności gospodarczej zawiera w rozdziale 4 zatytułowanym „Koncesje oraz regulowana działalność gospodarcza”. Wyróżnić można następujące formy reglamentacji działalności gospodarczej: koncesje (art. 46- 63), wpis do rejestru działalności regulowanej (art. 64- 74), zezwolenia (art. 75 ust. 1-2a), zgłoszenie (art. 75 ust. 2), licencje (art. 75 ust. 3), oraz zgodę (art. 75 ust. 4).

Czytaj więcej...

Nowa strona internetowa Kancelarii

Witamy Państwa na naszej nowej stronie. Mamy nadzieję, że przypadnie ona Państwu do gustu !

Czytaj więcej...